Ομάδα φοιτητών: Άννα Γκούφα, Σοφία Καλάκου, Κατερίνα Κουλούρη, Μαρία Πατμανίδου
Τμήμα Αρχιτεκτόνων μηχανικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Η πρόταση για το φαρμακείο 2030, φιλοδοξεί να επαναπροσδιορίσει την σχέση του φαρμακοποιού με τους πελάτες του φαρμακείου. Απαλλάσσει τον φαρμακοποιό από εργασίες που απαιτούν χρόνο οι οποίες υπονομεύουν την ουσία του επαγγέλματος, προκειμένου να ενισχυθεί ο πραγματικός του ρόλος που είναι η υποστήριξη και η φροντίδα του ασθενή.
Σήμερα ο φαρμακοποιός καλείται κυρίως να εκτελέσει διαδικασίες συνταγογράφησης και έχει αναλάβει τον ρόλο του πωλητή παραφαρμακευτικών σκευασμάτων. Στο Φαρμακείο 2030 προτείνεται η αυτοματοποίηση κάποιων εκ των διαδικασιών προκειμένου να μείνει περισσότερος χρόνος για τους ανθρώπους. Έτσι θα μπορέσει να αναδειχθεί ο πραγματικός ρόλος του επαγγέλματος του φαρμακοποιού που είναι η παρασκευή φαρμάκων ή εξατομικευμένων σκευασμάτων και ο ενεργός συμβουλευτικός ρόλος.
Η λειτουργία του Φαρμακείου 2030 στηρίζεται σε ένα σύστημα αυτοματοποίησης των παραγγελιών και των παραλαβών των φαρμάκων που αξιοποιεί και συνδυάζει δύο ήδη υπάρχουσες τεχνολογίες: τους ρομποτικούς βραχίονες και τους πνευματικούς σωλήνες.
Οι παραπάνω τεχνολογίες σε συνδυασμό με τη χρήση και την εξέλιξη της άυλης συνταγογράφησης επιτρέπουν να γίνεται ένα μεγάλο μέρος της αγοράς φαρμακευτικών προϊόντων χωρίς τη συμμετοχή του φαρμακοποιού.
Το σύστημα αποτελείται από τρία μέρη, την αποθήκευση, τον διαμοιρασμό και την παραλαβή. Τα φαρμακευτικά προϊόντα βρίσκονται αποκλειστικά στον χώρο αποθήκευσης στον οποίο υπάρχουν ιδανικές συνθήκες διατήρησής τους. Από εκεί διαμοιράζονται στα σημεία παραλαβής μέσω ενός δίκτυού πνευματικών σωλήνων. Η εκτέλεση της συνταγής γίνεται από τον ίδιο τον κάτοχο της συνταγής στα pick up points, τα ειδικά σημεία στο χώρο του φαρμακείου τα οποία βρίσκονται κοντά στις εισόδους. Τα pick up points λειτουργούν όπως οι αυτόματοι πωλητές μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων –που ήδη χρησιμοποιούνται σε ορισμένα φαρμακεία– με τη διαφορά ότι εδώ μπορεί να γίνει επίσης αποκωδικοποίηση του γραμμοκώδικα της άυλης συνταγογράφησης*. Η συμμετοχή του φαρμακοποιού σε αυτή τη διαδικασία μπορεί να είναι ως και μηδαμινή.
Ο σχεδιασμός του χώρου βασίζεται στη συνεργασία δυο διαφορετικών αντιληπτικών και λειτουργικών συστημάτων. Το ένα σύστημα αποτελείται από στοιχεία που είναι στατικά και λειτουργούν ως κόμβοι, παραλαμβάνοντας το πρόγραμμα του φαρμακείου και το άλλο σύστημα αποτελείται από στοιχεία που είναι εύκαμπτα και ροϊκά τα οποία συνεργάζονται για την διευθέτηση των κινήσεων στον χώρο. Τα στοιχεία αυτά χρησιμοποιούνται για τη διανομή των προϊόντων (πνευματικοί σωλήνες) για την αποσαφήνιση της κίνησης στο χώρο (διαγραμμίσεις στο έδαφος) για την σήμανση των περιοχών και την ανάδειξη των παραφαρμακευτικών προϊόντων (φωτισμός). Το ξεκάθαρο αυτό σύστημα οργάνωσης του χώρου ευνοεί την εύκολη προσαρμογή σε χώρους με διαφορετικά μεγέθη και χωρικές ποιότητες.
Τα στοιχεία – κόμβοι είναι ανεξάρτητα πρίσματα που παραλαμβάνουν τις λειτουργίες του φαρμακείου (εργαστήριο, χώροι φροντίδας, χώροι εξυπηρέτησης κτλ.). Οι λειτουργίες αυτές διαβαθμίζονται από εντελώς κρυφές οι οποίες αφορούν αποκλειστικά το προσωπικό του φαρμακείου σε εντελώς φανερές που συμπεριλαμβάνουν και τους επισκέπτες. Ο κάθε κόμβος παραλαμβάνει και μια άλλη λειτουργία που συμβαίνει στο φαρμακείο και μέσω των χαλαρών ή των σκληρών ορίων του, λαμβάνει περισσότερο ή λιγότερο δημόσιο χαρακτήρα.
Στόχος της πρότασης είναι η ανάδειξη του ουσιαστικού ρόλου του φαρμακοποιού. Επομένως, στο πλαίσιο αυτό, χώροι που ήταν άλλοτε κρυφοί γίνονται ορατοί (lab, χώροι φροντίδας) και χώροι που ήταν κυρίαρχοι γίνονται δευτερεύοντες (προθήκες παραφαρμακευτικών προϊόντων). Για να τονιστεί ακόμα περισσότερο η σχέση του φανερού – κρυφού χρησιμοποιούνται υλικά με διαφορετικούς βαθμούς οπτικής διαπερατότητας. Γίνεται επίσης ευρεία χρήση του ανοξείδωτου χάλυβα, που έχει ιδανικές αντιμικροβιακές ιδιότητες. Τα περισσότερα από τα υλικά είναι ανακυκλώσιμα.
Για την διευκόλυνση του φαρμακοποιού στις ώρες εφημερίας, προτείνεται η προσθήκη ενός χώρου ανάπαυλας. Για την καλύτερη εξυπηρέτηση και εφόσον το προτεινόμενο σύστημα ευνοεί την απελευθέρωση από το ωράριο λειτουργίας των καταστημάτων, προτείνεται να υπάρχει σε όλα τα φαρμακεία σημείο παραλαβής που να λειτουργεί αυτόνομα καθ’ όλη τη διάρκεια του εικοσιτετράωρου.
Τέλος για την διευκόλυνση της διαδικασίας προτείνεται μια μετατροπή στο σύστημα της άυλης συνταγογράφησης, όπου το κάθε φάρμακο αποτελεί πλέον μία ξεχωριστή συνταγή. Αυτό συντελεί στον να μην χρειάζεται να ακυρώνονται συνταγές με πολλά φάρμακα, αν κάποιο φάρμακο είναι σε έλλειψη. Έτσι και ο χρήστης δεν χρειάζεται να ξανά-εκδώσει συνταγή αν κάποιο μέρος της δεν είναι διαθέσιμο.
